Vampira Festival 2000

Dzień pierwszy
Jestem koszmarnie spóźniony. Specjalnie skróciłem weekend nad morzem (słońce... palmy... piękne kobiety na plaży...), żeby zdążyć na festiwal, jechałem jak szalony (w tym miejscu chciałbym podziękować panom policjantom, którzy byli dość gęsto rozstawieni na trasie, że jakoś nie chciało im się mnie zatrzymywać), a i tak jestem ponad pół godziny za późno. Okazuje się jednak, że martwiłem się zupełnie niepotrzebnie. Przed Proximą stoją ludzie, nikt nie pcha się do wejścia, atmosfera jest rozluźniona, jakiś koleś w drzwiach pyta 'Clan of Xymox to dziś?'. Pada odpowiedź: 'Jutro'. Koleś wychodzi, ja wchodzę.

W środku nastrój zupełnie nie koncertowy. Ot, impreza w Proximie, niemalże jak każda inna. Kupa ludzi przy barze, mała sala prawie pełna. Gdzieś tam, na drugim końcu, widać dużo kolorowych świateł, ktoś gra, stoją ludzie, słuchają. No, nic tam. Idę do baru, zamawiam Red Bulla (jestem skonany po jeździe - jeszcze będą mi w ciągu tego wieczoru potrzebne dwa następne, żebym nie upadł na podłogę) i zaczynam słuchać muzyki.

Jedną z niewielu rzeczy, które udało mi się zrobić między powrotem do domu a wyjściem na koncert, było sprawdzenie programu na niedzielny wieczór - będzie Lorien, potem XIII. Stoleti z Czech, a zaraz potem Closterkeller. Mieli być Legendary Pink Dots, niestety nie dojechali, ale mimo to zapowiada się nieźle. Jestem za daleko - nie bardzo widzę, kto śpiewa, jeszcze nie bardzo zdążyłem się zorientować, co śpiewa - tyle że po naszemu i kobiecym głosem - znaczy się - albo JUŻ Closterkeller, albo jeszcze Lorien. To pierwsze jest jednak dość mało prawdopodobne więc, zdecydowanie podniesiony na duchu, zaczynam się przeciskać do przodu. Tak do połowy sali jest jeszcze spoko, potem zaczyna się dość gęsto, ale i tak bez większych problemów ląduję prawie pod samą barierką.

W międzyczasie zaczyna do mnie docierać kilka różnych rzeczy na raz. Po pierwsze to, że Inga Skrzyńska bardzo atrakcyjną kobietą jest. Jasne, znamy się ze zdjęć (tzn. ja znam ją, bo ona mnie oczywiście nie) i wiem, czego się spodziewać, ale na scenie prezentuje się znakomicie (że nie wspomnę o tym, jak kapitalnie była ubrana), świetnie się rusza, dobrze śpiewa na żywo i bardzo dynamicznie prowadzi show (czy mogę już teraz na ochotnika zgłosić się do przeprowadzenia wywiadu? co? już jestem trzydziesty szósty na liście?). Po drugie, nagłośnienie jest bomba. W sumie niczego innego po dużym klubie tanecznym spodziewać się nie powinienem, ale już tak wiele razy zdarzyło mi się być na marnie nagłośnionych imprezach, że naprawdę byłem pod wrażeniem. Po trzecie, publika się nie bawi. Wszyscy stoją jak kołki, patrzą się jak w obrazek (no, na co patrzeć owszem i było, ale żeby aż tak...), muzycy odwalają kawał dobrej roboty, materiał jest naprawdę w porządku, a tu takie nic. No, niby brawa po każdym kawałku są całkiem, całkiem, ale moim skromnym zdaniem należało się trochę więcej. Najwyraźniej wszyscy oszczędzali siły na to, co miało być dalej.

Lorien zeszło, bardzo ciepło pożegnane, chcieli zagrać bisa, ale im organizatorzy nie pozwolili (szkoda), przestrzeń pod sceną opustoszała na tyle, że mogłem się dość swobodnie dopchać do samej barierki, wprawdzie dość daleko z prawej strony, ale za to dokładnie naprzeciwko głośnika i w tym to właśnie miejscu już na dłuższy czas pozostałem. Po chwili miał nastać wiek trzynasty.

Tutaj muszę się przyznać do tego, że jestem kompletnym burakiem. A to dlatego, że niestety o istnieniu zespołu XIII. Stoleti dowiedziałem się dopiero wtedy, gdy jakieś dwa miesiące temu zobaczyłem jego nazwę na tylnej okładce płyty promującej Vampira Festival 2000. Owszem - może i ostatnio wypadłem trochę z nurtu, ale nie byłem świadom tego, jak wielkiego świętokradztwa się przez moją niewiedzę dopuszczam. Wtajemniczonym nie muszę oczywiście nic tłumaczyć, a niewtajemniczonym powiem tak: XIII. Stoleti jest CZA-DO-WE. I tyle.

W tym punkcie imprezy okazało się, że jednak nie wszyscy są tak zblazowani jak mi się na początku wydawało. W ruch poszły gardła, ręce i nogi. I nawet jeśli polscy fani nie do końca znają teksty skądinąd po czesku śpiewanych kawałków, to z refrenami już nikt nie miał żadnych problemów. Państwo grają w dość ciekawym składzie, na klawisze, gitarę, bas i perkusję, przy czym często zdarzało się, że gitara stała w kącie, a i momentami bas bezwładnie zwisał z pleców basisty (który, nawiasem mówiąc, miał od czasu do czasu - tak co jakieś 2-3 minuty - bardzo dziwny zwyczaj wyglądania zupełnie jak Bruce Willis). Grupa była odziana stosownie do swojej nazwy i do rodzaju granej muzyki, wokalista Petr Štěpán posługiwał się niezwykle interesującymi rekwizytami - w pewnej chwili wyciągnął bardzo długą laskę (no... taki kij) z nadzianą na koniec czaszką barana. Baran wprawdzie rogi miał z zaplecionego sznurka, ale entuzjazm publiki i tak wzrósł niepomiernie, a całość wyglądała niezmiernie efektownie. Moje źródła donoszą, że w trakcie występu zespołu XIII. Stoleti cała duża sala była wypełniona, naturalnie z przodu o wiele szczelniej niż z tyłu, czyli publika rzeczywiście dopisała, nie tylko liczebnie, ale (chyba przede wszystkim) również pod względem entuzjazmu. Państwo grali grubo ponad godzinę, przeplatając świetne, szybkie kompozycje z naprawdę wysokiej próby balladkami, dano im szansę zagrać trzy bisy (z czego dwa kawałki powtórzyli), a ja przeżywałem poważne rozterki - koniecznie chciałem zostać pod sceną, a w tym czasie przy wejściu sprzedawano ich płyty. Zostałem pod sceną i nie żałuję, ale nie ukrywam też, że bardzo chętnie posłuchałbym teraz paru innych kawałków niż jedyny znajdujący się w moim posiadaniu (i oczywiście bardzo dobry) "Fatherland".

I tu wydarzyła się rzecz bardzo dziwna. Wiek trzynasty przeminął, nastąpiła niezbyt długa przerwa, na scenę wstąpiła ślicznie ubrana (ech... żeby kobiety w naszych czasach tak się ubierały) Anja Orthodox z kolegami z zespołu, zaczęli grać, zebrali się ludzie i okazało się, że... połowa widowni (no, prawie) zdążyła już pójść do domu. Wprawdzie gdy Closterkeller zaczynał grać była już prawie północ (moim zdaniem poważny błąd organizacyjny), a występ XIII. Stoleti był dla wielu osób (między innymi mnie) bardzo emocjonujący i kondycyjnie wymagający, to jednak byłem odrobinę zaskoczony takim obrotem sprawy. Jeśli chodzi o sam występ... Świetny. No, ale czego innego można się było spodziewać?

Ogólnie rzecz biorąc był to bardzo dziwny wieczór. Niekwestionowaną gwiazdą programu (mimo zamierzeń organizatorów) było XIII. Stoleti. Closterkeller grał za późno i pewnie w głównej mierze to właśnie przyczyniło się do znacznego spadku frekwencji. Całość stała na bardzo wysokim poziomie artystycznym, a impreza odbyła się w niezmiernie kulturalnej atmosferze. Innymi słowy - dzień pierwszy był sukcesem na prawie całej linii.

Nie ukrywam: jutro mogłoby się pospieszyć i nastąpić już dzisiaj.

Dzień drugi
Tym razem też jestem spóźniony. Ale nie szkodzi - Athanor dopiero zaczął grać, czyli wszystko w porządku. Wokalista w bardzo Umberto Eco-wskiej szacie miota się po scenie i tubalnym głosem wyśpiewuje swoje kwestie. Obok niego bardzo śliczna brunetka (skąd oni je biorą?) wysokim głosem zapodaje zawodzenie w tle. Kawałki na bardzo przyzwoitym poziomie; trzeba będzie kupić płytę.

Cała otoczka festiwalu jest dokładnie taka sama jak wczoraj, więc dzisiaj będzie krócej i bardziej treściwie o samej muzyce. Z jakiegoś powodu Athanor gra dość krótko, no ale przecież dzisiaj kapel jest więcej, a nie można skończyć o czwartej. Schodzą, zaraz będą Suns of Arqa.

Ustawiają się koszmarnie długo. Wchodzą, schodzą, przestawiają się. Prawie każdy z jakimś niezmiernie egzotycznym instrumentem pod pachą (nawet nie próbuję zgadywać ich nazw ani kultur, z których pochodzą). Wreszcie - zaczynają grać. I tu zawód. To jest dokładnie to, co znam, co słyszałem już tyle razy, ale tak niesamowicie zubożone - widać wyraźnie, że nagłośnienie było zaprojektowane z myślą o zupełnie innej muzyce. Słońca grają zdecydowanie za cicho, pod sceną jest jeszcze w miarę nieźle, dalej słychać tylko kilka instrumentów. Stojąc przy barze miałem wrażenie, że słucham strojącej się przed koncertem orkiestry (takiej symfonicznej).

Po czym kolejny zawód - ledwie weszli, zagrali jakieś 3 kawałki (u nich zawsze trudno się zorientować) i już uciekają. No, trudno - nie ma tego złego, co by na dobre nie wyszło. Jeśli zeszli Suns of Arqa, to znaczy, że zaraz zobaczymy moje zdecydowanie ulubione Fading Colours.

Ale okazuje się, że wcale nie będzie tak różowo. Podczas gdy muzycy rozstawiają się, na scenę wchodzi 'kierownik' i oznajmia, że z powodu jakichś tam 'obsuwów' (nawet nie wiem jak to napisać) zagrają tylko pięć utworów. Ogromne rozczarowanie. Chociaż może powinienem się cieszyć, że w ogóle ich z programu nie usunęli (choć pewnie wtedy kilka setek rozgoryczonych fanów zdemolowałoby cały lokal).

Fading Colours scenicznie zbyt efektowni nie są (na widoku statyczna w większej części De Coy i całkowicie statyczni klawiszowcy), więc wspomogli się wyświetlanym w tle collage'em z różnych filmów grozy i nie tylko ('Dracula', 'Metropolis', 'Wywiad z Wampirem' i dziesiątki innych), które jednak moim zdaniem były zupełnie niepotrzebne (mimo że w znaczący sposób wprowadzały niepokój wizualny), ponieważ i tak mój wzrok uparcie zwracał się w kierunku postaci w czerń odzianej wokalistki, która, jak wszyscy wiedzą, wygląda bardzo fajnie (szczególnie odkąd obcięła włosy), a śpiewa jeszcze fajniej. Wprawdzie moim skromnym zdaniem powinna odrobinkę popracować nad swoim angielskim akcentem 'na żywo' (w nagraniach studyjnych tego nie słychać), bo brzmi dość nienaturalnie i bardzo 'po polsku', ale i tak w niczym nie umniejszyło to mojej przyjemności z występu. Utworów było szczęśliwie trochę więcej niż początkowo zapowiadano, pewnie głównie dzięki publiczności, która dość kategorycznie i w niedwuznacznych słowach zażądała ciągu dalszego. Niestety, jak wszystko inne co dobre, to też się szybko skończyło i chcąc nie chcąc musiałem się zacząć mentalnie przygotowywać na występ Clan of Xymox.

Gdy na scenie pojawił się perkusista Rui Ramos, moja towarzyszka natychmiast się w nim zakochała i miałem spokój na następne półtorej godziny (poza ledwie w hałasie słyszalnymi westchnieniami zachwytu). Wreszcie weszli wszyscy, zaczęli grać. Wiem dokładnie, czego się spodziewać, więc zamykam oczy i słucham. Zaczynają bardzo powoli, potem odrobinkę się rozkręcają, ludzie szaleją, ręce w górze, pogo (gdybym był sam, nie miał komóry w kieszeni i glany na nogach, też bym się dołączył), wszyscy śpiewają. Zawsze dobrze jest zobaczyć znaną i lubianą grupę na żywo, ale i tutaj parę zastrzeżeń - jednak na płytach wychodzą dużo lepiej. Siła wokalu Ronniego zdecydowanie ginęła we wszechogarniającym huku (aczkolwiek oczywiście był to jeden z najlepszych huków, jakie dane mi było od dawna słyszeć), co popsuło trochę efekt i pozostawiło we mnie pewien niedosyt.

Co gorsza, atrakcyjność ich występu została obniżona przez ten sam syndrom, który dotknął Closterkeller poprzedniego dnia - było trochę za późno, po wieczorze pełnym wrażeń. Ludzie byli już bardzo wyraźnie zmęczeni i często bardziej skorzy do siedzenia przy barze niż do zabawy. Zresztą bardzo wyraźnie odznaczyło się to na samym końcu. Gdy Clan przestał grać, Ronny powiedział 'thank you' i muzycy zeszli ze sceny, ludzie mieli jeszcze wystarczająco dużo energii, żeby ich wywołać na jeszcze trzy bisy (przy czym w ostatnim wreszcie zobaczyłem w akcji ślicznego dwunastostrunowego akustyka, który stał od początku koncertu przy mikrofonie). Natomiast gdy muzycy zeszli ze sceny po raz drugi, publiczność już nawet nie czekała na to, żeby zgasły światła, tylko wszyscy odwrócili się na pięcie i wyszli.

Rozumiem, że teraz powinienem napisać kilka uwag ogólnych na temat całej imprezy, w szkole popularnie zwanych 'zakończeniem'. A więc dobrze. Festiwal był SUPER. Pomimo kilku 'obsuwów' i błędnych moim zdaniem założeń organizacyjnych (może następnym razem zaprosić jeszcze 1-2 kapele, a festiwal zrobić w 3 dni? I może niekoniecznie w niedzielę i poniedziałek...), zabawa była przednia, a artyści zaprezentowali dokładnie to, albo może nawet więcej niż się spodziewałem. Kto był, ten wie dokładnie, o czym mówię, a kto nie był, ten niech żałuje.